Uzm. Dr. Uysal: Göz sağlığı için ekran süresini azaltın

Göz Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Hasan Hüseyin Uysal, yaşa bağlı ve genetik nedenlerden dolayı da göz hastalıklarının ortaya çıkabildiğini ifade ederek, hastaların çoğunluğunu ekran süresini azaltmaları konusunda uyardıklarını belirtti.

Uysal, anne ve baba sağlıklı olsa da çocuklarında göz hastalıklarının ortaya çıkma durumunun az olmadığını ifade etti.

İLKHA muhabirine konuşan Uysal, göz sağlığı için beslenmenin önemli bir faktör olduğunu belirterek, temiz yiyeceklerle beslenmeye dikkat edilmesi gerektiğini ve göz sağlığı için alkol gibi zararlı içeceklerden kaçınılması gerektiğini kaydetti.

Hasan Hüseyin Uysal

Göz Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Hasan Hüseyin Uysal, en çok görülen göz hastalıklarına değinerek şunları söyledi: “En çok karşımıza çıkan göz hastalıkları kırma kusurları ve alerji türü şikâyetlerdir. Tabii alerjide, mevsimsel etkiler çok önemli. Yani bahar oluyor, güz oluyor. Mevsimine göre çiçekler açıyor ya da toz ortaya çıkıyor. Bunun gibi etkenler, alerjinin ortaya çıkmasında başat rol üstleniyor. Alerjik şikâyetlerden sonra kırma kusurları, yani miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurları geliyor. Burada insanların meşguliyetleri de etkili. Bunların bir kısmı doğrudan doğuştan geliyor. Bir kısmında ise yakın meşguliyetlerin çok artmasıyla, göz numarasının artması ortaya çıkabiliyor. Dolayısıyla, göz hastalıkları yönünden en çok karşımıza çıkan sorunlar alerjik şikâyetler ve kırma kusurları, yani miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurlarıdır. Daha sonra diğerleri gelir. Yani kaymalar ya da yaş biraz ilerledikçe katarakt gibi hastalıklar ortaya çıkar.”

“Ekran önünde kaldığınız süreyi azaltın”

Gözlerin ekrana fazla maruz kalmasının göz rahatsızlıklarına neden olduğunu belirten Uysal, “Yaşa bağlı hastalıklar ortaya çıkabilir. Bazıları genetiktir tabii, bazıları genetik değildir. Muayene ettiğimiz hastalara, ‘Ekran önünde kaldığınız süreyi azaltın. Bakın, gözünüzde ekran kaynaklı tahriş oluşuyor. Bu, alerjik şikâyetleri artırıyor, astenopik şikâyetleri, yani yorgunluk şikâyetlerini artırıyor.’ diye ikaz ediyoruz. Ekrana yakından bakmanın erken yaşlarda numarayı artırıcı etkisi de olabiliyor.” şeklinde belirtti.

Uysal, anne ve babada herhangi bir göz sorunu olmasa da çocuklarında göz problemlerinin görülebileceğini belirterek, “Miyop ve hipermetropide genetik geçiş var. Anne de babada hiçbir şey olmasa da, çocukta miyop görülebilir.” ifadelerini kullandı.

Gözün görüntüyü oluşturma inceliklerine de değinen Uysal, “Miyopta genellikle eksen miyopisi karşımıza çıkar. Yani gözün ön-arka ekseni uzundur. Ön-arka eksen uzun olduğu için görüntü tam sinir tabakasının, yani retinanın üzerine düşmez. Görüntü biraz öne düşer. Gözümüzü önden arkaya doğru düşündüğümüzde önde gözün kubbesi, kornea dediğimiz kubbe vardır. Arkasında bir sıvı boşluk bulunur. Onun arkasında insanların gözlerinin rengini veren iris dediğimiz kısım vardır. Onun ortasında göz bebeği dediğimiz küçük delik bulunur. Bu, ışığa göre genişler; ışık azsa genişler, ışık fazlaysa daralır. Onun arkasında da bir mercek vardır. Bu mercek, yaklaşık 21-22 numara dolayında bir gözlük gibi sanki kırma gücüne sahiptir. Ön-arka eksen uzun olduğunda, bu merceğin kırma gücünü de düşündüğümüz zaman görüntü arkaya, yani sinir tabakasının üzerine düşmez; önde bir yere düşer. O zaman biz eksi camlarla görüntüyü retinanın, yani sinir tabakasının üzerine düşürmeye çalışırız. Miyoptaki problem budur.” dedi.

Uysal, miyopla ilgili konuşmalarını şöyle sürdürdü: “Miyoplar yakını iyi görürler. Gözümüzün içindeki merceğin bir odak uzaklığı vardır. Yakın odak uzaklığı işte 33-35 cm diyelim ki o seviyede. Ama miyopluk arttıkça o mesafe kısalır. Çok ileri miyoplarda yakını görür. Miyopluk arttıkça uzak görme bozulur. Hipermetroplarda ön arka eksen genel olarak kısadır. Başka miyop ve hipermetrop biçimleri var ama en çok karşımıza çıkan şey eksen miyopisi, eksen hipermetropisidir. Yani gözün ön arka ekseninin uzunluğu ya da kısalığıdır. Dolayısıyla hipermetroplarda da görüntü gözün sinir tabakasının sanki arkasına, sanki gözünün arkasındaki bir yere düşmeye kalkar. Dolayısıyla düşemez tabii oraya ve bozuk olur. Orada da artı numaralarla onun, tam görüntünün düşmesini sağlarız.” diye konuştu.

“Göz sağlığı için ne yapılmalı”

Uysal, göz sağlığı için düzenli ve sağlıklı beslenmeden ziyada helal olmayan ürünlerin göz sağlığını tehlikeye koyduğuna dikkat çekerek şunları söyledi: “İnsanların göz sağlığı için çok büyük bir titizliğe düşmelerine, girişmelerine gerek yok. Normal vücut sağlığı için yapılması gereken ve yapılmaması gereken, yani yeme içme bakımından yapılması gereken ve yapılmaması gereken şeylere riayet etmeleri yetiyor. Ama diyelim ki Allah muhafaza alkol kullanımı var. Tabi gözünü tümüyle kaybedebilir. Görme yetisini tümüyle kaybedebilir. Bu tür helal olmayan yiyecek içecekleri hariç tutarsak ortalama yeme içme, göz bakımı için yeterlidir.”

Beslenmenin ve aşırı sıcaklığın katarakt gibi sorunların sebebi olabildiğini, başka coğrafyalardan da örnek veren Uysal, “Bazı toplumlarda çok protein eksikliği var, et yemiyorlar. Protein bakımından çok yüksek bir mahrumiyet durumu var. Çocuk yaşta bile katarakt görüyoruz mesela orada. Çok erken yaşlarda katarakt görüyoruz. Normalde bizim ülkemizde katarakt, bazılarında erken başlasa da 50 yaşından sonradır genellikle. Ama orada ben görmüşüm mesela. Afrika'da ameliyatlara girmişim. 10 yaşında bir sürü çocukta genetik nedenlerle çok erken başlayan kataraktlar var. Oradaki çevresel şartlar ve beslenme problemi nedeniyle oluyor. Yani bizim ülkemizde ortalama beslenmesi olan bir insanın göz sağlığı bakımından ilave bir şey yapmasına gerek yok. Çağımızın en büyük problemi ekran problemi. Ekran önünde çok kalıyorlar. Birçoğuna ben diyorum ki, ekran önündeki süreni azalt. Onun dışında yemeyle içmeyle çok ciddi bir şeyimiz yok yani. Genel olarak vücut sağlığına aykırı olan şeylerin, özelde göz için de zararlı olduğunu alkol örneğinden söyledik.” diyerek sözlerini tamamladı.