TİSAN KIYILARI KİMİN? HALKIN DENİZE GİRME HAKKI BİR PROJEYE Mİ TESLİM EDİLİYOR?

Faras Tisania'nın tanıtımında “özel sahil”, “özel iskele” ve farklı plaj alanları öne çıkıyor. Ancak Anayasa çok açık: Kıyılar devletin hüküm ve tasarrufu altında ve herkesin eşit, serbest kullanımına açık. O hâlde Tisan'da vatandaş kıyıya istediği gibi ulaşabilecek mi? Denize girmek isteyen bir yurttaş herhangi bir engelle karşılaşacak mı? Kamuya ait kıyılar, özel bir tatil konseptinin parçası hâline getirilebilir mi?

MERSİN – Akdeniz'in en dikkat çekici doğal güzelliklerinden Tisan Yarımadası'nda tartışma büyüyor. Bir tarafta büyük ölçekli otel ve konut projesi, diğer tarafta kıyıların korunmasını ve herkesin ortak kullanımında kalmasını isteyen yurttaşlar, çevreciler ve meslek örgütleri…

Tartışmanın tam ortasında ise çok temel bir soru duruyor: Tisan kıyıları gerçekten herkesin mi, yoksa bazı bölümlere yalnızca belirli kişilerin erişebildiği bir düzen mi oluşturuluyor?

Bu soru yalnızca çevrecilerin değil, Tisan'a denize girmek, sahilde yürümek, doğayla buluşmak için gelen herkesin sorusu.

ANAYASA AÇIK: KIYILAR HİÇ KİMSENİN ÖZEL MALI DEĞİL!

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 43. maddesi kıyılar konusunda son derece açık hükümler içeriyor.

Anayasa'ya göre kıyılar devletin hüküm ve tasarrufu altında. Deniz kıyılarından ve sahil şeritlerinden yararlanmada öncelikle kamu yararı gözetilmek zorunda.

3621 sayılı Kıyı Kanunu'nun 5. maddesi de kıyıların herkesin eşit ve serbest olarak yararlanmasına açık olduğunu hükme bağlıyor.

Kanunun 6. maddesi ise kıyılarda vatandaşların serbest kullanımını engelleyecek duvar, çit, parmaklık, tel örgü ve benzeri engeller oluşturulamayacağını belirtiyor.

Yani kıyıların özel mülkiyet gibi kullanılması, halkın denize erişiminin engellenmesi veya kamuya açık alanların fiilen belirli kişilere ayrılması kabul edilebilir bir durum değil.

Peki bu açık hükümler Tisan'da nasıl uygulanıyor?

FARAS TİSANİA'NIN KENDİ TANITIMINDA “ÖZEL SAHİL” VE “ÖZEL İSKELE” İFADELERİ

Faras İnşaat'ın resmî internet sitesinde yer alan Faras Tisania proje tanıtımında “özel sahil ve iskele” olanakları, kadınlara özel plaj ve havuz alanları gibi ayrıcalıklar öne çıkarılıyor.

Şirketin tanıtımında aile mahremiyeti, özel kullanım alanları ve tatil sahipliği modeli de vurgulanıyor.

Burada sorulması gereken çok önemli bir soru var:

Bir şirketin proje tanıtımında “özel sahil” ifadesini kullanması, o kıyının hukuken özel kullanıma ayrıldığı anlamına mı geliyor?

Elbette hayır. Bir tanıtım ifadesi tek başına hukuki kullanım hakkı doğurmaz. Kıyının hukuki statüsü, onaylı planlar, izinler ve ilgili mevzuat çerçevesinde belirlenir.

Ancak kamuoyunun bilmesi gereken husus şu: Proje kapsamında tanıtılan plaj ve iskele alanları nerede bulunuyor? Bunlar hangi izin ve plan kararlarına dayanıyor? Halkın kıyıya erişimi nasıl güvence altına alınıyor?

Bu soruların açık ve belgeli yanıtları verilmelidir.

VATANDAŞ TİSAN'DA DENİZE GİRMEK İSTERSE NE OLACAK?

Tisan'a gelen bir vatandaşın kıyıya ulaşmak için herhangi bir işletmeden izin alması gerekecek mi?

Kıyı boyunca yürümek isteyen yurttaş güvenlik görevlileri tarafından durdurulabilecek mi?

Denize girmek isteyen bir aile, plajın özel kullanıma ayrıldığı gerekçesiyle geri çevrilebilecek mi?

Kıyıya ulaşan yollar ve geçiş güzergâhları herkesin kullanımına açık mı?

Plajlarda ücretli hizmet sunulması ile kıyıya ücretsiz ve serbest erişim hakkı birbirinden ayrılıyor mu?

Bu soruların yanıtı son derece önemli. Çünkü kıyıdan yararlanma hakkı yalnızca bir tatil tesisinin müşterilerine tanınabilecek bir ayrıcalık değil, herkesin ortak hakkıdır.

Kıyıda mevzuata uygun hizmet alanları oluşturulması başka, vatandaşın kıyıya erişiminin engellenmesi bambaşka bir konudur.

TİSAN'DAKİ 3067 VE 3068 PARSELLERİ NEDEN TARTIŞILIYOR?

Tisan'daki yapılaşma tartışmalarında Hacıishaklı Mahallesi'ndeki 3067 ve 3068 numaralı parseller de gündemde.

TMMOB Mersin İl Koordinasyon Kurulu, bu parsellerle ilgili yapı ruhsatları ve imar planlarına ilişkin hukuki süreçleri takip ediyor. Meslek örgütü, kıyı mevzuatı ve kamu yararı bakımından ciddi itirazlar dile getiriyor.

TMMOB'nin 5 Haziran 2026 tarihli açıklamasında, parsellerle ilgili ruhsat, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planına yönelik davaların sürdüğü bildirildi.

Danıştay 6. Dairesinin 22 Mayıs 2026 tarihli kararıyla da imar planlarına ilişkin davada önceki karar eksik inceleme gerekçesiyle bozuldu ve yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasının önü açıldı.

Bu karar, projenin kesin olarak hukuka aykırı bulunduğu veya iptal edildiği anlamına gelmiyor. Ancak kıyı mevzuatı, planlama ve yapılaşma koşullarının yeniden ve kapsamlı biçimde incelenmesi gerektiğini gösteriyor.

Peki bütün bu yargı süreçleri devam ederken Tisan kıyılarının kamusal kullanım hakkı nasıl korunuyor?

KAMU KURUMLARINA SORUYORUZ: KIYIYA ERİŞİM DENETLENDİ Mİ?

Tisan'daki tartışmanın yalnızca şirket ile çevreciler arasında yaşanan bir görüş ayrılığı olarak değerlendirilmesi doğru değil.

Kıyıların korunması ve halkın erişiminin güvence altına alınması kamu kurumlarının da sorumluluğunda.

Bu nedenle Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına, Mersin Valiliğine, Silifke Belediyesine ve Mersin Büyükşehir Belediyesine şu soruları yöneltiyoruz:

1. Tisan'da vatandaşların kıyılara kesintisiz ve serbest erişimini güvence altına alan bir denetim yapıldı mı?

2. Faras Tisania projesinin tanıtımında yer alan “özel sahil” ve “özel iskele” ifadeleri hangi alanları kapsıyor?

3. Proje kapsamında tanıtılan plaj ve iskele alanlarının onaylı imar planları ve izin belgeleri nelerdir?

4. Bu alanların halkın ortak kullanımına açık kalması nasıl sağlanacak?

5. Kıyıya ulaşan yolların, geçiş güzergâhlarının ve kamusal alanların kapatılmasına veya fiilen engellenmesine izin veriliyor mu?

6. Kıyı boyunca duvar, çit, bariyer, güvenlik noktası veya benzeri engeller bulunup bulunmadığı denetlendi mi?

7. Vatandaşların denize girmesi veya kıyıda yürümesi herhangi bir ücret ya da tesis müşterisi olma şartına bağlanıyor mu?

8. Kıyı alanlarında ücretli işletme hizmetleri ile ücretsiz kamusal kullanım arasındaki sınırlar nasıl uygulanıyor?

9. Kıyıların kamuya açık kullanımını engelleyen bir uygulama tespit edilirse hangi idari işlemler yapılacak?

10. Tisan'da kıyıların herkes tarafından kullanılabildiğini gösteren güncel bir denetim raporu kamuoyuyla paylaşılacak mı?

FAHRETTİN ARAS'A SORUYORUZ: TİSAN KIYILARI HERKESE AÇIK MI?

Faras İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Fahrettin Aras'a da kamuoyu adına soruyoruz:

1. Faras Tisania projesindeki “özel sahil” ifadesi tam olarak ne anlama geliyor?

2. Proje kapsamında tanıtılan sahil alanları kamuya açık kıyı alanları mı, yoksa mevzuat çerçevesinde özel kullanım hakkı bulunan alanlar mı?

3. Proje müşterisi olmayan vatandaşlar bu kıyılara serbestçe ulaşabilecek mi?

4. Tisan'a gelen herhangi bir vatandaş, tesisinizden hizmet almadan kıyıda yürüyüp denize girebilecek mi?

5. Kıyıya girişte güvenlik kontrolü, kimlik gösterme veya başka bir izin şartı uygulanacak mı?

6. Proje alanı çevresinde halkın kıyıya erişimini sınırlayabilecek duvar, çit, bariyer veya güvenlik düzenlemesi yapılacak mı?

7. “Özel iskele” olarak tanıtılan alanın hukuki statüsü ve kullanım koşulları nelerdir?

8. Kıyıların herkesin eşit ve serbest kullanımına açık kalacağına dair kamuoyuna açık bir taahhütte bulunacak mısınız?

Sayın Fahrettin Aras, bu sorular şirketinizi hedef almak için değil, Tisan'ın geleceği ve vatandaşların anayasal hakları konusunda kamuoyunu bilgilendirmek için soruluyor.

Bu soruların yanıtlarını ve dayanak belgelerini kamuoyuyla paylaşmanızı bekliyoruz.

TİSAN SADECE BİR TATİL PROJESİ DEĞİL, ORTAK DOĞAL MİRASIMIZDIR

Tisan'ın değeri yalnızca denizinin rengi, koylarının güzelliği veya turizm potansiyeliyle ölçülemez.

Bu yarımada aynı zamanda doğal yaşamın, kıyı ekosisteminin ve gelecek kuşaklara bırakılması gereken ortak mirasın bir parçasıdır.

Bölgedeki yapılaşma tartışmalarında çevrecilerin, meslek odalarının ve yurttaşların dile getirdiği temel kaygı da budur: Doğal alanlar korunurken kamu yararı nasıl sağlanacak?

Tisan'da yatırım yapılmasına ilişkin tartışmaların ötesinde, kıyıların herkesin kullanımına açık kalması vazgeçilmez bir kamu hakkıdır.

Hiçbir proje tanıtımı, hiçbir ticari beklenti ve hiçbir ayrıcalıklı tatil modeli bu hakkın önüne geçmemelidir.

BU HABERİN PEŞİNİ BIRAKMAYACAĞIZ!

Tisan kıyılarında vatandaşın denize ulaşmasını engelleyen bir uygulama var mı?

Kamuya ait kıyılar fiilen özel kullanıma mı ayrılıyor?

Proje kapsamında tanıtılan özel sahil ve iskele alanlarının hukuki dayanağı nedir?

Kamu kurumları kıyıların herkes tarafından kullanılabildiğini denetliyor mu?

Bu soruların yanıtı verilmeden Tisan'daki tartışmanın sona ermesi mümkün değil.

Bizim talebimiz açık: Tisan'ın doğası korunsun, kıyıları halkın elinden alınmasın, vatandaş denize ulaşmak için kimsenin iznine ihtiyaç duymasın.

Çünkü kıyılar bir şirketin, bir kooperatifin, bir tesisin veya belirli bir grubun değil; herkesindir.

Faras İnşaat ve ilgili kamu kurumlarının yanıtlarını yayımlamaya hazırız. Yanıt ve açıklama haklarına saygı duyuyor, kamuoyunun doğru bilgilendirilmesini istiyoruz.