Çetnevir geleneği de zamdan etkilendi: Tepsiler küçüldü, talep azaldı

Konya’da düğün, isteme ve söz geleneklerinin vazgeçilmezleri arasında yer alan çerez ve çikolata kültürü, artan fiyatlardan etkileniyor.

Uzun yıllardır sektörde faaliyet gösteren Fatih Büyükdede, özellikle Antep fıstığı, badem ve kaju gibi ürünlerde yaşanan yüksek fiyat artışlarının vatandaşın alım gücünü düşürdüğünü ifade etti.

Eskiden kız evinden erkek evine gönderilen çetnevir tepsilerinin artık eski yoğunlukta hazırlanmadığını belirten Büyükdede, vatandaşların daha küçük gramajlı ve uygun fiyatlı ürünlere yöneldiğini söyledi.

İsteme ve söz çikolatalarına yönelik taleplerin sürdüğünü aktaran Büyükdede, gençlerin ise artan evlilik maliyetleri nedeniyle daha temkinli davrandığını kaydetti.

Fatih Büyükdede “On beş yıldır bu sektördeyiz. Büyük bir sektörün içindeyiz. A kalite, birinci sınıf ürün satıyoruz. Kavurduğumuz ürünlerin hepsi kendimize ait. Kendi ürünlerimizin imalatçısıyız. Ürünleri yerinde kavuruyoruz ve hepsi birinci kalite ürünlerden oluşuyor. Konya’da özellikle çetnevir tepsisi olurdu, kız evi erkek evine gönderirdi. Ama şu anda eskisi gibi yapılan yok. Ürün ebatları düşüyor. Düştükçe fiyat ona göre yükseliyor. Fiyattan dolayı artık kimse yaptırmak istemiyor açıkçası. Gelenek ve görenekler yavaş yavaş bitmeye başladı.” dedi.

Alım gücünün düşmesiyle birlikte vatandaşların daha az ürün aldığını belirten Büyükdede “Bence tamamen fiyattan dolayı. Bizimle alakası yok. Eskiden 90 liraya aldığımız Antep fıstığını şu an bin 500 liraya alıyoruz. Beş altı senede değişen fiyatlardan bahsediyorum. Bu yüzden alım gücü düştü. Bir kilo alan vatandaş şimdi 100 gram ürün alıyor. Çetnevir ve çerez kültürü hâlâ devam ediyor ama çok nadir. Elle sayılacak kadar azaldı. Köy tarafında daha çok oluyor. Düğünlerde çerez yapılıyor, akşam oturmaları oluyor, çetnevir hazırlanıyor. Ama insanlar artık lüks gruba giremiyor. Genelde leblebi, fıstık, üzüm, soslu ürünler ve orta çekirdek tercih ediliyor. Eskisi gibi Antep fıstığı, fındık, badem, kaju ağırlıklı lüks karışımlar yapılmıyor.” ifadelerini kullandı.

İlçelerde geleneklerin daha yoğun sürdüğünü dile getiren Büyükdede “Yüksek kesimlerde, ilçelerde gelenek biraz daha fazla devam ediyor ama genel olarak eski kültür kalmadı.” diye konuştu.

İsteme ve söz çikolatalarına yönelik taleplerin sürdüğünü ifade eden Büyükdede “İsteme çikolata çeşitlerimiz var. İlk başta aileler tanışmaya giderken karton kutuda çikolata yaptırıyor. Daha sonra olumlu yanıt alınırsa cam tepsiler hazırlanıyor. Ardından söz aşamasına geçiliyor. İsimli çikolatalar yapıyoruz. Yaprak çikolataların üzerine kız ve erkeğin isimlerini yazıyoruz, süsleyerek takdim ediyoruz. Sadece bununla da bitmiyor. İş yeri açılışlarında hediyelik çikolata yapıyoruz. Yeni doğan çocuklar için isimli çikolatalar hazırlıyoruz.” şeklinde konuştu.

"Gençler arasında asıl önemli olan sevgi, saygı ve güvendir"

Gençlerin evlilik konusunda ekonomik sebeplerden dolayı çekingen davrandığını belirten Büyükdede “Masraflar arttıkça gençler de çekiniyor. Daha ilk başta ciddi rakamlar ödemeye başlıyorlar. Çiçek fiyatları bile çok yükseldi. İnsanlar borca giriyor. Bu da alım gücünü düşürüyor. Gençlerin birbirlerine karşı anlayışlı olması lazım. Karşılıklı olarak her şeyi istememeleri gerekiyor. Çünkü bunların hepsi gelip geçici şeyler. Asıl önemli olan sevgi, saygı ve güven. Eşyanın çok da önemi yok. Maddiyat yerine maneviyat daha önemli.” dedi.